can, could and (be) able to

"can" diễn tả ai đó có khả năng làm gì hoặc điều gì đó có thể xảy ra. Sau can luôn là động từ nguyên mẫu không "to". Phủ định là can't hoặc cannot.

S + can/can't + V

• ▶

  My little sister can count to a hundred in English.

  Em gái tôi đếm được đến một trăm bằng tiếng Anh.

• ▶

  I can't hear you. The music is too loud.

  Tôi không nghe thấy bạn. Nhạc to quá.

• ▶

  You can see the whole of Hà Nội from the top of this building.

  Từ nóc toà nhà này bạn có thể nhìn thấy toàn cảnh Hà Nội.

"can" chỉ có dạng hiện tại (can) và quá khứ (could). Khi cần dùng ở tương lai, hiện tại hoàn thành, sau động từ khác hoặc sau "to", hãy dùng "be able to".

will be able to / have been able to / want to be able to + V

• ▶

  When you finish this course, you'll be able to read English newspapers.

  Học xong khoá này, bạn sẽ đọc được báo tiếng Anh.

• ▶

  Since the new baby arrived, we haven't been able to go out much.

  Từ khi có em bé, chúng tôi không đi chơi được mấy.

• ▶

  I'd love to be able to play the đàn bầu.

  Tôi rất muốn biết chơi đàn bầu.

"could" diễn tả khả năng nói chung trong quá khứ, tức là ai đó từng có khả năng làm việc gì bất cứ lúc nào. Cũng hay dùng với các động từ giác quan và tư duy: see, hear, smell, understand, remember.

S + could + V

• ▶

  My grandfather could fix almost anything.

  Ông tôi hồi đó sửa được gần như mọi thứ.

• ▶

  When I was seven, I could swim but I couldn't ride a bike.

  Hồi bảy tuổi tôi biết bơi nhưng chưa biết đi xe đạp.

• ▶

  We could smell the phở from the street.

  Chúng tôi ngửi thấy mùi phở từ ngoài đường.

Khi nói ai đó đã làm được một việc cụ thể trong một tình huống cụ thể (thường là khó khăn), dùng "was/were able to" hoặc "managed to", không dùng "could". Tuy nhiên dạng phủ định "couldn't" dùng được cho cả hai trường hợp.

S + was/were able to + V / S + managed to + V

• ▶

  The road was flooded, but the driver was able to find another way.

  Đường bị ngập nhưng tài xế vẫn tìm được lối khác.

• ▶

  The exam was difficult, but Tuấn managed to pass it.

  Bài thi khó nhưng Tuấn vẫn đỗ được.

• ▶

  We looked everywhere, but we couldn't find the car keys.

  Chúng tôi tìm khắp nơi nhưng không thấy chìa khoá xe.