←LearnEnglishVN

Level 3 · Unit 131 · Làm quen giọng khác

British and American r and t

Âm r và t trong giọng Anh và giọng Mỹ

Hiểu vì sao giọng Anh "mất" âm r và giữ t rõ, còn giọng Mỹ giữ r và biến t thành flap; nghe hiểu linking r, intrusive r và âm tắc thanh hầu /ʔ/.

r · t̬ · ʔ
A

R sau nguyên âm: Mỹ đọc, Anh bỏ

Giọng Mỹ là giọng rhotic: chữ r nào viết ra cũng được đọc (car, hard, teacher). Giọng Anh chuẩn là non-rhotic: r chỉ được đọc khi đứng trước một nguyên âm; ở cuối từ hoặc trước phụ âm, r biến mất và nguyên âm thường dài ra.

Khẩu hình

R Mỹ: lưỡi cong nhẹ về sau hoặc gom lại, không chạm vòm, môi hơi tròn. Giọng Anh ở vị trí đó chỉ kéo dài nguyên âm hoặc thêm /ə/.

Lưu ý cho người Việt

Âm thanh giọng Anh phụ thuộc giọng đọc cài trên thiết bị; nếu không có, trang sẽ đọc bằng giọng Mỹ. Người Việt học theo tài liệu Anh hay bỏ r; nếu theo giọng Mỹ, hãy luôn cong lưỡi cho r.

B

Linking r và intrusive r trong giọng Anh

Dù bỏ r ở cuối từ, giọng Anh vẫn đọc r khi từ sau bắt đầu bằng nguyên âm: "far away" có /r/ nối (linking r). Nhiều người Anh còn chèn một /r/ không có trong chữ viết giữa hai nguyên âm, gọi là intrusive r: "the idea of it" nghe như "the idea-r of it". Giọng Mỹ thì không cần chèn, vì r viết ra đã luôn được đọc.

Lưu ý cho người Việt

Khi nghe giọng Anh, âm /r/ "lạ" giữa hai từ thường là intrusive r; đừng tìm chữ r trong từ đó.

C

T giữa hai nguyên âm: flap Mỹ, t rõ Anh

Như đã học ở Level 1, người Mỹ đọc t giữa hai nguyên âm (sau âm nhấn) thành flap /t̬/, nghe như d nhẹ: water, better, city. Giọng Anh chuẩn giữ /t/ rõ, có bật hơi nhẹ. Hiện tượng này cũng xảy ra giữa hai từ: "get it".

Khẩu hình

Flap: đầu lưỡi chạm lợi trên thật nhanh một lần, dây thanh vẫn rung. T Anh: đầu lưỡi chặn hẳn rồi bật ra.

Lưu ý cho người Việt

Flap không phải là d mạnh: đừng đọc water thành "woa-đờ". Chỉ một cái chạm lưỡi rất nhanh.

D

Âm tắc thanh hầu /ʔ/ và t sau n

/ʔ/ là cái "nghẽn" ở cổ họng thay cho t. Người Mỹ dùng /ʔ/ trước âm /ən/: button, mountain, certain. Ở London và trong văn nói thân mật của nhiều người Anh, /ʔ/ còn thay t giữa nguyên âm: bottle, a lot of. Ngoài ra, người Mỹ hay bỏ t sau n khi nói nhanh: twenty nghe như "twenny".

Khẩu hình

/ʔ/: đóng dây thanh lại một tích tắc như khi nói "ạ" ngắt cụt trong tiếng Việt, rồi mở ra; lưỡi không cần chạm lợi.

Lưu ý cho người Việt

Tiếng Việt có âm tắc thanh hầu trong các thanh nặng, ngã, nên người Việt dễ tạo /ʔ/. Chỉ dùng nó đúng chỗ (button, certain), đừng thay mọi âm t cuối.

Luyện nghe

Bài tập Unit 131

Đã trả lời 0/8

  1. 01

    In American English, is the r in "more" pronounced?

  2. 02

    In standard British English, is the r in "park" pronounced?

  3. 03

    In standard British English, when is a written r pronounced?

  4. 04

    How do most Americans say the t in "pretty"?

  5. 05

    Which is the typical American pronunciation of "party"?

  6. 06

    In "certain", many Americans replace the t with:

  7. 07

    Which example shows British INTRUSIVE r (an r that isn't written)?

  8. 08

    Trọng âm chính của computer rơi vào âm tiết nào?

Nghe kỹ từng câu, làm hết rồi bấm kiểm tra.

Luyện nói

Đọc to và để máy nghe thử

Nghe mẫu, rồi bấm nói và đọc câu. Máy nhận dạng giọng nói sẽ cho biết từ nào nghe rõ (xanh) và từ nào chưa rõ (đỏ). Phần này không tính vào điểm unit.

  1. Can you get a bottle of water for her?

    /kən ju ɡet̬ ə ˈbɑːt̬əl əv ˈwɑːt̬ɚ fɚ hɚ/

    Ba chỗ flap: get a, bottle, water.

  2. My car is parked near the store.

    /maɪ kɑːr ɪz pɑːrkt nɪr ðə stɔːr/

    Đọc rõ r ở car, parked, near, store; nối car is.

  3. It's a pretty city with a lot of great restaurants.

    /ɪts ə ˈprɪt̬i ˈsɪt̬i wɪð ə lɑːt̬ əv ɡreɪt ˈrestərɑːnts/

    pretty, city, lot of: flap t kiểu Mỹ.

  4. She was certain the button was broken.

    /ʃi wʌz ˈsɝːʔən ðə ˈbʌʔən wʌz ˈbroʊkən/

    certain, button: nghẽn ở cổ họng rồi chuyển thẳng sang /ən/.